Als je denkt dat je alle ‘gewone’ kwaaltjes tijdens de zwangerschap wel gehad hebt, krijg je van de ene op de andere dag ontzettende jeuk. Hoewel zwangerschapsjeuk minder bekend is, komt het helaas ook vaak voor. Hoe komt het dat ineens alles lijkt te jeuken en belangrijker nog: kun je er iets aan doen?
Jeuk tijdens de zwangerschap kan variëren van iets ongemakkelijks tot echt hevige jeuk, waar je veel last van kunt hebben. Daarbij krijgen sommige vrouwen ook nog eens huiduitslag. Ongeveer een op de vijf vrouwen krijgt last van jeuk. Vaak is het onschuldig en verdwijnt deze na de bevalling vanzelf weer.
Jeuk tijdens de zwangerschap
Hoewel jeuk tijdens de zwangerschap al snel ‘zwangerschapsjeuk’ wordt genoemd, verschillen deze toch van elkaar. Bij ‘normale’ jeuk kun je bijvoorbeeld alleen jeuk hebben op je buik, of kan het jeuken over je hele lichaam. Je hebt dan geen last van huiduitslag, zoals pukkeltjes of blaasjes.
Vaak komt deze jeuk simpelweg door de snelle groei van je buik, borsten, billen en benen. De huid heeft dan te weinig tijd om op te rekken, waardoor deze begint te jeuken. Vaak gaat dit vooraf aan striae. Ook kan het komen doordat er door hormonen bepaalde stoffen vrijkomen in je bloed waar je jeuk van kunt krijgen.
Lees ook: 14 gezonde zwangerschapstips voor de aanstaande moeder.
Waardoor ontstaat zwangerschapsjeuk?
Zwangerschapsjeuk kan meerdere oorzaken hebben:
- Het snel oprekken van de huid tijdens de zwangerschap.
- Hormonale veranderingen.
- Verhoogde doorbloeding van de huid.
- Droge huid door vochtverlies.
- Veranderingen in het immuunsysteem.
- Ophoping van galzouten bij zwangerschapscholestase.
Vooral in het derde trimester van de zwangerschap neemt de kans op jeukklachten toe.
Behandeling zwangerschapsjeuk
- Douche niet te heet (lauwwarm) en ga niet te lang in bad.
- Gebruik mentholpoeder om de jeuk te verzachten.
- Koel de huid met een koud washandje of icepack om de jeuk te verlichten.
- Draag katoenen of linnen kleding en gebruik katoenen of linnen beddengoed.
- Vermijd irriterende zepen of cosmetische producten.
- Verzorg de huid met een voedend product of olie.
- Probeer niet te krabben om wondjes en verdere huidirritatie te voorkomen.
Veel vrouwen ervaren daarnaast verlichting door:
- Parfumvrije huidproducten te gebruiken;
- Voldoende (gefilterd) water te drinken;
- De slaapkamer koel te houden;
- Stress zoveel mogelijk te beperken.
Vermijd heet water, agressieve zeep en synthetische kledingstoffen.
Lees ook: Zwangerschap en leefstijl: Wat zijn de adviezen?
Zwangerschapsjeuk
Als je naast jeuk ook huiduitslag krijgt, dan heb je last van zwangerschapsjeuk. Dit is een aandoening, die in twee vormen voorkomt. Zo is er een vroege vorm waar je vanaf het eerste trimester last van kunt hebben en een zeldzame, ernstige vorm, die pas in het laatste trimester begint. Daarnaast kun je soms tijdens de zwangerschap een huidziekte ontwikkelen, waardoor je veel last van jeuk krijgt.
Lees ook: Déze 10 dingen veranderen aan je lichaam als je zwanger bent.
Vroege vorm: atopisch eczeem
In het begin van de zwangerschap kun je eerst alleen last krijgen van jeuk, maar later kun je daar ook huiduitslag bij krijgen. Dit is een vorm van atopisch eczeem dat te herkennen is aan een rode, schilferige plekken of jeukbulten. Het kan zomaar ineens ontstaan tijdens de zwangerschap, doordat je immuunsysteem deze periode flink overhoop gegooid wordt.
Behandeling atopisch eczeem
- Vraag advies aan je huisarts. Je kunt een hormoonzalf voorgeschreven krijgen die geschikt is voor zwangere vrouwen, of anti-jeuktabletten (antihistaminica).
- Houd de huid goed vet met een verzorgende mentholcrème of -lotion.
Late vorm: zwangerschapscholestasis
Heb je last van hevige jeuk, vooral aan de armen en benen? En misschien zelfs ook aan de handpalmen en voetzolen? Dan kan het zijn dat je zwangerschapscholestasis hebt. Deze extreme, zeldzame vorm komt pas aan het einde van de zwangerschap voor. De jeuk houdt de laatste maanden aan en is ’s nachts het ergst. Het komt doordat afvalstoffen (galzouten) ophopen in de lever en in het lichaam. Door het krabben kun je veel wondjes en krassen op je huid krijgen. Na de bevalling is de jeuk na één tot twee dagen over.
Behandeling zwangerschapscholestasis
- Vraag advies aan je huisarts. Je kunt geneesmiddelen voorgeschreven krijgen die de hoeveelheid afvalstoffen in het bloed verlagen. Deze zijn geschikt voor zwangere vrouwen. De huisarts kan ook nog lichttherapie met ultraviolet B-licht (UVB) adviseren.
- Verzorg de huid met een jeukstillende mentholcrème of -lotion.
- Draag katoenen kleding en gebruik katoenen beddengoed.
- Probeer niet te krabben en zorg dat de nagels kort zijn.
- Koel de huid met een koud washandje of icepack om de jeuk te verlichten.
- Neem wisselbaden waarbij je eindigt met koud water.
Lees ook: De eerste fase van je zwangerschap – wat je moet weten.
Huidziekten
PUPPP
Naast de verschillende vormen van zwangerschapsjeuk, zijn er ook hevig jeukende huidziekten die tijdens de zwangerschap kunnen ontstaan. Zo is er de aandoening PUPPP (Pruritic Urticarial Papules and Plaques of Pregnancy). Hierbij ontstaan er jeukende bultjes en kleinere of grotere galbulten. Soms kun je ook blaasjes krijgen. Je kunt in het derde trimster last krijgen van PUPPP. Het gaat aan het eind van de zwangerschap of enkele dagen na de geboorte weer vanzelf over.
Herpes gestationis
Herpes gestationis is een zeldzame auto-immuunziekte die bij 1 op 50.000 zwangerschappen voorkomt. Deze ziekte vormt antistoffen tegen de huid, wat blaren veroorzaakt. Je kunt in het begin last krijgen van rode, jeukende plekken, waarna er blaasjes ontstaan die gevuld zijn met helder vocht. Deze aandoening kan op elk moment in de zwangerschap beginnen en aan het einde kan het beter gaan.
In tegenstelling tot andere jeukklachten en huidziekten, kan herpes gestationis na de geboorte terugkomen. Daarnaast is het belangrijk dat er begeleiding is van een gynaecoloog en dermatoloog, omdat deze ziekte gevaarlijk kan zijn voor het ongeboren én pasgeboren kind.
Lees ook: Vruchtbaarheid en zwangerschap: Dít kun je er over lezen.
Veel gestelde vragen over zwangerschapsjeuk
Is zwangerschapsjeuk gevaarlijk?
Meestal niet. In sommige gevallen kan hevige jeuk wijzen op zwangerschapscholestase, een aandoening waarbij controle door een arts belangrijk is.
Wanneer begint zwangerschapsjeuk?
Dat verschilt per vrouw. Sommige vrouwen krijgen al in het eerste trimester klachten, terwijl anderen pas in het derde trimester jeuk ontwikkelen.
Kan zwangerschapsjeuk vanzelf verdwijnen?
Ja. Vaak verdwijnen de klachten binnen enkele dagen na de bevalling vanzelf.
Wat is het verschil tussen normale jeuk en zwangerschapscholestase?
Bij zwangerschapscholestase is de jeuk vaak extreem hevig, vooral aan handen en voeten, zonder duidelijke huiduitslag. De klachten zijn vaak ’s nachts erger.
Welke crème helpt tegen zwangerschapsjeuk?
Mentholcrème, parfumvrije bodylotions en vettende crèmes kunnen verlichting geven. Overleg bij ernstige klachten altijd met een arts of apotheker.
Wanneer moet je direct contact opnemen met een arts?
Neem altijd contact op met een huisarts, verloskundige of gynaecoloog als je:
- Hevige jeuk hebt aan handpalmen of voetzolen;
- Vooral ’s nachts extreme jeuk ervaart;
- Geelzucht krijgt;
- Donkere urine of lichtgekleurde ontlasting hebt;
- Minder leven voelt van de baby;
- Huidblaren ontwikkelt;
- Koorts of algehele malaise krijgt.
Dit kan wijzen op zwangerschapscholestase of een andere medische aandoening die extra controle vereist.
Lees ook: Hyperemesis gravidarum tijdens zwangerschap: wat is het?
Gynaecologisch advies
“Hoewel zwangerschapsjeuk vaak onschuldig is, is het belangrijk om hevige of plotselinge jeuk altijd serieus te nemen. Zeker wanneer de klachten samengaan met jeuk aan handpalmen en voetzolen of slaapverstoring.” — SHE Health Clinics
Meer informatie of afspraak maken?
Wil je meer informatie of een afspraak maken met een vrouwelijke dermatoloog of gynaecoloog bij SHE Health Clinics? Neem dan a.j.b. rechtstreeks contact met ons op via 085-2019275 of via ons contactformulier.
Meer lezen over zwangerschap en gerelateerde klachten?
- SHE Health Clinics overzicht medisch zorgaanbod.
- SHE Health Clinics infopagina zwangerschap.
- SHE Health Clinics infopagina vruchtbaarheid en kinderwens.
- Vrouwenconsult om risico zwangerschapscomplicaties te verminderen.
- Zwanger na je 40e: Wat je moet weten.
- 15 vroege tekenen van zwangerschap: Zou je zwanger kunnen zijn?
- Vliegen tijdens zwangerschap: is het veilig?
- 10 tips voor als je zwanger én verkouden bent.
- Medicijngebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding: dít wil je er over weten.
- Vitaminen, mineralen en supplementen tijdens de zwangerschap: Wat wel en wat niet slikken?
- Wat zijn de gevolgen van eetstoornissen bij zwangerschap?
- Het HELLP-syndroom: ernstige complicatie tijdens de zwangerschap.
- De risico’s van borstimplantaten bij kinderwens en zwangerschap.
- Hoe kan een verstoord hormonaal evenwicht invloed hebben op de zwangerschap?
- 25 feiten en fabels over zwangerschap.
- Pre-eclampsie: risicovolle complicatie tijdens de zwangerschap.
- Alcohol tijdens zwangerschap tast hersenstructuur foetus aan.
- Kleinere embryo door ultrabewerkt voedsel voor en tijdens zwangerschap.
- Hoe kun je aspirine in de zwangerschap gebruiken om pre-eclampsie en groeivertraging te voorkomen?
- Wat gebeurt er met je lichaam als je met de anticonceptiepil stopt?
- Onderzoek toont aan dat de hoeveelheid eiwitten die zwangere vrouwen eten het uiterlijk van hun nageslacht beïnvloedt.
- Wanneer ben je het meest vruchtbaar? Ontdek hier de beste tijden om zwanger te worden!
- Meer zwangerschap complicaties binnen drie maanden na stoppen met de pil.
- Coronavaccinatie leidt mogelijk tot miskraam.
- Zwangere cosmeticagebruikers hebben afwijkende hormoonspiegels.
- Wat zijn de beste seksstandjes om zwanger te worden?
- Hoe herken je een buitenbaarmoederlijke zwangerschap?
- 15 oorzaken van vaginale jeuk.
- Zwanger? Dít zijn dé tips tegen spataderen in benen en schaamlippen.
- Hoe ga je om met hersenmist (brain fog) na je zwangerschap?
- Welke behandelingen zijn er mogelijk als het niet lukt om zwanger te worden?
- Bloedverdunners helpen meestal niet tegen trombose tijdens zwangerschap.
- Ander immuunsysteem bij vrouwen na veel seks helpt om zwanger te worden.
- Wat is het Restless Legs Syndrome (rusteloze benen)?
- Hoe komt het dat je vaak moet plassen?
- Wat is cardiotocografie tijdens je zwangerschap of bevalling?
- Ander immuunsysteem bij vrouwen na veel seks helpt om zwanger te worden.
- Alles wat je moet weten over menstruatie.
- Welke onderzoeken zijn er mogelijk als het niet lukt om zwanger te worden?
- Hoe kun je precies weten of je ovuleert?
- Wat zijn vaginale spataderen en wat kan je er aan doen?
- Hoe ga je om met hersenmist (brain fog) na je zwangerschap?
- 25 feiten en fabels over zwangerschap.
- Bloedverdunners helpen meestal niet tegen trombose tijdens zwangerschap.
- 14 gezonde zwangerschapstips voor de aanstaande moeder.
- Hoe herken je een buitenbaarmoederlijke zwangerschap?
- Gewichtsafname vergroot kans op zwangerschap bij vrouwen met PCOS.
- Hoe gebruik je een zwangerschapstest of ovulatietest?
- Zwangere cosmeticagebruikers hebben afwijkende hormoonspiegels.
- Ander immuunsysteem bij vrouwen na veel seks helpt om zwanger te worden.
Auteur: Redactie
Bronnen: Huidziekten.nl, Wij.nl, Opvoeden.nl, SHE Health Clinics
